Drugi obieg i Wydawnictwo „Kurs” — wydanie z 1988 roku

Poza cenzurą

Drugim obiegiem nazywano w PRL niezależny ruch wydawniczy, który drukował książki i pisma bez zgody cenzury. Muzeum Wolnego Słowa prowadzi bibliografię wydanych w ten sposób książek z lat 1976–1989; „W lochach socjalizmu” jest w niej opisane¹.

Wydawnictwo „Kurs”

Wydawnictwo „Kurs” założyli jesienią 1983 r. Stanisław Michalkiewicz i Marian Miszalski^2,3. Wydawali miesięcznik „Kurs” — 40 numerów, ostatni wiosną 1989 r. — oraz książki: według wykazu P. Sztąberka 26 tytułów w latach 1983–1991, według Muzeum Wolnego Słowa 29^2,4. Profil wydawnictwa był konserwatywno-liberalny (m.in. Guy Sorman, Milton i Rose Friedmanowie, Friedrich A. von Hayek), ale ukazywały się w nim także literatura i świadectwa historyczne^2,4.

Studziński znał wydawców wcześniej: Michalkiewicz od 1977 r. redagował i drukował „Gospodarza”, w którego stopce figurował Studziński³. W latach 1983–1987 Studziński był stałym współpracownikiem pisma i wydawnictwa „Kurs”^5,6.

Książka z 1988 roku

„W lochach socjalizmu” ukazało się w 1988 r., rok po śmierci autora^7,1. Opis bibliograficzny: [Łódź; Warszawa], Wydawnictwo „Kurs”, 1988; 130 stron, format A5, okładka kartonowa, druk offsetowy z maszynopisu, bez ISBN^7,1. Katalog Biblioteki Narodowej podaje miejsce wydania w nawiasie kwadratowym, czyli jako ustalone spoza druku⁷.

Znane są dwa warianty druku: z wydrukowaną ceną 600 zł i bez ceny. Spis treści znajduje się na stronie 130 — w części nakładu tej strony nie wydrukowano¹. Nakład nie jest znany: nie podaje go żadna z bibliografii.

Egzemplarze mają m.in. Biblioteka Narodowa, Ośrodek KARTA, Muzeum Wolnego Słowa, Biblioteka Jagiellońska, Forschungsstelle Osteuropa w Bremie i oddziały IPN; w światowym katalogu WorldCat książka ma numer OCLC 830217100^7,1,8.

Wydanie z 2001 roku

W 2001 r. ukazało się drugie wydanie: Zalesie Górne, bez nazwy wydawcy, 239 stron, format 24 cm¹. Nie ma go w katalogu Biblioteki Narodowej⁷. Czym różni się od wydania z 1988 r., ustalamy w ramach prac nad nowym wydaniem — o książce i jej wydaniach.